13. Hukuk Dairesi 2016/26917 E. , 2019/8703 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi (Ticaret Mahkemesi Sıfatıyla)
Taraflar arasındaki alacak davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne kısmen reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davalı avukatınca temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi gereği konuşulup düşünüldü.
KARAR
Davacı, zeytin hasat zamanı topladığı zeytinlerin kg başı 0,10 kuruşa sıkılması konusunda davalı şirket ile anlaştığını, 04.10.2014’ten zeytin hasat döneminin bitimine yani 2015 Ocak ayına kadar toplanan mahsullerin davalı şirkete teslim edildiğini, teslim edilen zeytinlerin miktarının davalının tutmuş olduğu meydancı defterine yazıldığını, zeytinler sıkıldıktan sonra yağların kendilerine ve ismi listede geçen kişilere yağ teslim fişleriyle teslim edildiğini ancak davalı şirkete 5 parti şeklinde teslimi yapılan 8133 kg zeytinden çıkarılan 1389 kg. zeytinyağının teslim edilmediğini, kendilerine teslim edilmeyen zeytinyağların teslimi ya da bedelinin ödenmesi konusunda davalıya noter kanalıyla 03.03.2015 tarihli ihtar çekildiğini, ancak şirket yetkilisi ve sahibinin bedelin ödenmeyeceğini bildirdiğini belirterek, davalı tarafından teslim edilmeyen 1389 kg zeytinyağının kendilerine teslimini, bu talepleri yerine gelmediği takdirde ihtarnamenin tebliğ tarihinden başlamak üzere 1389 kg zeytinyağının o tarihlerdeki kg değerinin tespiti ile ticari reeskont faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı şirket vekili, kendileri tarafından yağların zamanında teslim edildiğini, davacının hak iddia edebilmesi için öncelikle yağ sıkma bedelini ödemesi gerekirken bedeli ödediğine dair yazılı bir belge sunamadığını belirterek davanın reddini dilemiştir.
Mahkemece, davanın kısmen kabul, kısmen reddi ile 8.681,25 TL alacak miktarının davalıdan alınarak davacıya ödenmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilmiş; hüküm, davalı tarafından temyiz edilmiştir.
1-Davacının dava dilekçesindeki talebi; davalı tarafından teslim edilmeyen 1389 kg zeytinyağının teslimi, bunun mümkün olmaması halinde ise ihtarnamenin tebliğ tarihinden başlamak üzere 1389 kg zeytinyağının o tarihlerdeki kg değerinin tahsiline karar verilmesi yönündedir. Mahkemece, davacının HMK"nın 111. maddesi uyarınca terditli olarak öne sürdüğü taleplerinden ikincisi kabul edilerek; davalı şirketin davacıya 1389 kg dip zeytinyağını teslim etmediği anlaşıldığından, 05.05.2016 tarihli bilirkişi raporundaki hesap doğrultusunda bu miktardaki zeytinyağının değerinin 8.681,25 TL olduğu tespit edilmiş olup, bu alacak miktarının davalıdan alınıp davacıya ödenmesine karar verilmiştir.
HMK"nun 111/1. maddesi ile terditli dava açılması yönünde bir düzenleme yapılmış ise de, aynı hükmün 2. fıkrasında açıkça “Mahkeme, davacının asli talebinin esastan reddine karar vermedikçe, fer’i talebini inceleyemez ve hükme bağlayamaz.” denilmiştir. Davacının talebinin terditli bir talep mahiyetinde olduğu görülmüştür. Terditli taleplerden öncelikli olanının ise dava dilekçesinde ilk olarak ileri sürülmüş olması hasebiyle; teslim edilmeyen 1389 kg zeytinyağının kendilerine teslimi talebidir.6100 sayılı HMK"nın 111. maddesi gereğince terditli davada davacının talebindeki sıraya uygun şekilde öncelikli talebi olan 1389 kg zeytinyağının teslimi konusunda inceleme yapılıp karar verilmesi gerekirken, bu konuda olumlu olumsuz bir karar verilmeyerek anılan düzenlemeye aykırı hareket edilmiştir. O halde mahkemece bu hususta 6100 sayılı HMK"nın 111. maddesi gereğince davacının talebindeki sıraya uygun şekilde inceleme yapıp karar vermesi gerekirken, yazılı şekilde hüküm kurulmuş olması usul ve yasaya aykırı olup, bozmayı gerektirir.
2-Bozma nedenine göre davalının sair temyiz itirazlarının incelenmesine şimdilik gerek görülmemiştir.
SONUÇ: Yukarıda 1. bentte açıklanan nedenle hükmün BOZULMASINA, 2. bent gereğince davalının sair temyiz itirazlarının incelenmesine şimdilik yer olmadığına, peşin alınan harcın istek halinde iadesine, HUMK’nun 440/III-1 maddesi uyarınca karar düzeltme yolu kapalı olmak üzere, 24/09/2019 gününde oybirliğiyle karar verildi