23. Hukuk Dairesi 2019/1796 E. , 2020/3523 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ : İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 17. Hukuk Dairesi
İLK DERECE MAHKEMESİ : Hendek 1. Asliye Hukuk Mahkemesi (Ticaret Mahkemesi sıfatıyla)
Taraflar arasındaki tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın esastan reddine yönelik verilen hükmün davalı vekilince duruşmalı olarak temyiz edilmesi üzerine ilgililere çağrı kağıdı gönderilmişti. Belli günde davalı kooperatif vekili Av. ... gelmiş, tebligata rağmen diğer taraftan gelen olmadığından onların yokluğunda duruşmaya başlanarak hazır bulunan avukatın sözlü açıklaması dinlenildikten ve temyiz dilekçesinin süresinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.
- K A R A R -
Davacı vekilli, davalı kooperatifin üyesi olduğunu ancak kendisine iş verilmediğini, daha önce üyeliğin tespiti amacı ile açılan davanın kabul edildiğini, davacının iş verilmemesi nedeni ile zor duruma düştüğünü ileri sürerek 9.000 TL maddi , 1.000 TL manevi tazminatın davalıdan alınarak davacıya verilmesini talep ve dava etmiştir
Davalı, kooperatif üyeliğine ilişkin verilen kararın henüz kesinleşmediğini, davacının 2009 yılı Mart ayında belediye başkanlığına aday olduğunu ve 4-5 ay propaganda yapmak için çalışmadığını, bu nedenle borçlarını ödeyemez duruma geldiğini savunarak davanın reddini istemiştir.
Mahkemece, iddia, savunma, benimsenen bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, daha önce mahkeme kararı ile davacının kooperatif üyeliğinin tespitine karar verildiği ve kararın kesinleştiği, davalının çalıştırılmadığı dönemde işlerin kooperatif tarafından ne şekilde dağıtıldığının belli olmadığı, hesaplamanın davacının çalıştığı dönemde elde ettiği gelir dikkate alınarak yapıldığı buna göre davacının 74.912,96 TL kazanç kaybı olduğu, manevi tazminatın şartları oluşmadığı gerekçesi ile davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
İlk derece mahkemesi kararına karşı davacı vekili ve davalı vekilince istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine, İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 17. Hukuk Dairesi tarafından, davacının davalı kooperatife 17/02/2006 tarihinde 57. nolu yönetim kararıyla üye olduğu, son raporun, davacının taşımacılık faaliyeti nedeniyle 2006 yılındaki beş aylık cironun esas alınarak sonraki yıllara ait zararın hesaplandığı, bu raporun dosya içeriğine uygun olduğu gibi bilimsel ve objektif esaslara da dayandığı gerekçesi ile istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
Karar, davalı vekilince temyiz edilmiştir.
Dava, yoksun kalınan gelir kaybının tahsili istemidir.
Mahkemece, maddi tazminat yönünden davanın kabulüne karar verilmiş ise de yapılan araştırma hüküm kurmaya yeterli değildir.
Kooperatif üyesinin çalıştırılmamaktan kaynaklı tazminat talep edebilmesi için, öncelikle amaca uygun aracının bulunması, gerekir. Ayrıca diğer ortakların çalışma düzeni tazminat hesabında göz önünde bulundurulmalıdır. Bu nedenlerle mahkemece, öncelikle davacının tazminat istediği dönem içerisinde araç kayıtları getirtilerek, aracının olup olmadığı belirlenerek aracının bulunduğunun tesbit edilmesi halinde davalı kooperatifte aracı olan çalışan ortak sayısı bu ortaklara hangi aralıkta iş verdiği ve bu işlerden elde edilen ortalama kazanç belirlenmeli, bu kazançtan araç için yakıt amortisman vb giderler düşülmeli, davacının boşta kaldığı dönem içerisinde kooperatif dışında çalışma yapıp yapmadığı çalışması mümkün olduğu halde bundan kaçınıp kaçınmadığı araştırılmalı, tüm bu veriler ışığında TBK 438/2 maddesi kıyasen uygulanarak davacının kazanç kaybının bilirkişi kurulundan rapor aldırılarak tespit edilmesi, bilirkişi raporu ile kazanç kaybının miktarının somut verilerle tam olarak saptanamaması halinde TBK"nın 50. vd. madde hükümleri uyarınca mahkemece somut olayın özellikleri gözönünde bulundurularak, takdiren hakkaniyete uygun bir miktar kazanç kaybına hükmedilmesi gerekirken, eksik incelemeye dayalı yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiştir.
SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle, davalı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün, davalı yararına BOZULMASINA, peşim alınan harcın istek halinde iadesine, Dairemizdeki duruşmada vekille temsil olunan davalı yararına takdir olunan 2.540,00 TL duruşma vekalet ücretinin davacıdan alınarak, davalıya verilmesine, dosyanın ilk derece mahkemesine, kararın bir örneğininde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 17. Hukuk Dairesine gönderilmesine, 10.11.2020 tarihinde kesin olarak oybirliği ile karar verildi.