15. Hukuk Dairesi 2017/1566 E. , 2018/3922 K.
"İçtihat Metni"Davacı ... ile davalı ... Entegre Ağaç San. ve Tic. A.Ş. arasındaki davadan dolayı ... 1. Asliye Hukuk Hakimliğince verilen 05.05.2016 gün ve 2015/177-2016/132 sayılı hükmü onayan Dairemizin 06.04.2017 gün ve 2016/5555-2017/1595 sayılı ilamı aleyhinde davalı vekili tarafından karar düzeltilmesi isteğinde bulunulmuş ve karar düzeltme dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla dosyadaki kağıtlar okundu gereği konuşulup düşünüldü:
- K A R A R -
Dava, eser sözleşmesinden kaynaklanan bakiye alacağın tahsili istemiyle başlatılan icra takibine itirazın iptâli, takibin devamı ve icra inkâr tazminatı istemiyle açılmış, mahkemece davanın kısmen kabülüne dair verilen kararın taraf vekillerince temyiz edilmesi üzerine Dairemizin 17.09.2014 tarih, 2014/2308 Esas, 2014/5229 Karar sayılı kararı ile hükmün bozulmasına karar verilmiş, davacının karar düzeltme talebi üzerine Dairemizin 20.02.2015 tarih ve 2014/7315 Esas, 2015/882 Karar sayılı kararı ile kabul ve ilaveli bozma yapılmış, mahkemece yeniden yapılan yargılama sırasında bozma ilamlarına uyularak davanın kısmen kabulüne karar verilmiş, kararın davalı vekili tarafından temyizi üzerine Dairemizin 06.04.2017 tarih, 2016/5555 Esas, 2017/1595 Karar sayılı ilamı ile karar onanmış, davalı vekili tarafından yasal süresi içinde karar düzeltme talebinde bulunulmuştur.
1-Dosyadaki yazılara, mahkeme kararında belirtilip Yargıtay ilamında benimsenen gerektirici sebeplere göre davalı vekilinin diğer karar düzeltme talepleri yerinde görülmemiş, reddi gerekmiştir.
2-Dairemizin 20.02.2015 tarih ve 2014/7315 Esas, 2015/882 Karar sayılı bozma ilamında, yanlar arasında imzalanan sözleşmenin "fiyat" başlıklı maddesinde "işçilerin kıdem zammı işçi maliyetlerine yansıtılmamış olup, kıdem tazminatını hakederek çıkan personelin kıdem tazminatı fatura karşılığı işverence ödenecektir" düzenlemesinin bulunduğu, mahkemece alınan bilirkişi raporunda bir kısım işçilere ödenen kıdem tazminatlarının davacı alacağından mahsup edildiği, davacı vekilinin bu konudaki itirazlarının da ek raporda cevaplandırılmadığı, bu nedenle mahkemece kıdem tazminatıyla ilgili bu itirazları ve SGK borcu olmadığına dair yazı cevapları da değerlendirilerek bilirkişilerden ek rapor alınmak suretiyle davacıya yapılan net ödemenin tespiti gerektiği belirtilmiştir.
Bu bozma ilamından sonra alınan 28.03.2016 tarihli bilirkişi raporunda bozma ilamı uyarınca "davacının hakedişinden ödenen kıdem tazminatlarının davacıya iadesi gerektiği" belirtilerek mahsup edilen kıdem tazminatı miktarı 55.811,00 TL olarak hesaplanmış ve her bir işçiye ödenen kıdem tazminatı tutarları tablo halinde gösterilmiştir. Bilirkişi raporundaki kıdem tazminatı hesaplaması ile ilgili olarak davalı iş sahibi vekili tarafından sunulan 03.05.2016 tarihli dilekçede, yüklenici tarafından kesilen faturaların, yüklenici ve şirket
görevlilerince düzenlenip onaylanan hakediş belgelerine göre hazırlandığı, hakediş belgelerinde de personelin kıdem tazminatının ayrıntılı olarak belirtildiği, yani yüklenici tarafından düzenlenen faturada işçilere yapılan kıdem tazminatı bedelinin (ödemelerinin) de yeraldığı savunulmuş ve dilekçeye faturalara esas alınan hakediş tutanakları da eklenmiştir. Davalı vekilinin rapora itiraz dilekçesinin ekinde sunulan fatura ve hakediş belgelerinin incelenmesinden, faturalarda bu yolda açıklık bulunmamakla birlikte dilekçeye ekli hakediş dökümü ve belgelerinde "tazminat ödemesi ilavesi" de yapılarak faturalarda yazılı meblağların bulunduğu görülmektedir. Bilirkişi raporuna anılan belgeler eklenerek itiraz edilmesine rağmen mahkemece itirazları karşılayan ek rapor alınmadan karar verilmiştir. 6100 sayılı HMK"nın 281 ve devamı maddelerinde mahkemece tarafların itirazı üzerine ya da kendiliğinden bilirkişi raporundaki eksik ve noksanların tamamlanması ve açıklığa kavuşturulması için ek rapor alınabileceği gibi gerçeğin ortaya çıkması için görevlendirilecek bilirkişi ya da bilirkişiler vasıtasıyla tekrar inceleme yaptırılabileceği de düzenlenmiştir.
Bu durumda mahkemece öncelikle HMK"nın 31. maddesindeki hakimin davayı aydınlatma ödevi gereği olarak davacı tarafın fatura dayanağı olarak gösterilen hakediş döküm ve raporlarına karşı beyanı sorulup tespit edildikten sonra, takip dayanağı faturaların düzenlenmesine esas olan "hakediş hesaplama tabloları", "hakediş dökümleri" ve "tazminat hesaplama bordroları" ve ilgili tüm belgeler iş sahibinden celbedilerek, hükme esas raporu düzenleyen bilirkişi kurulundan HMK"nın 281/2. maddesi gereğince davalı vekilinin rapora itirazlarını da karşılayacak biçimde takip dayanağı fatura bedelleri içerisinde iş sahibinin sorumlu olduğu kıdem tazminatı ödemelerinin bulunup bulunmadığı konusunda gerekçeli ve denetime elverişli rapor alınıp değerlendirilerek sonucuna uygun bir karar verilmesi gerekir.
Mahkeme kararının bu gerekçe ile bozulması gerekirken onandığı bu kez yapılan incelemede anlaşıldığından davalı vekilinin karar düzeltme talebinin kabulü ile Dairemizin onama kararının kaldırılarak kararın bozulması gerekmiştir.
SONUÇ: Yukarıda 1. bentte açıklanan nedenlerle davalı vekilinin diğer karar düzeltme taleplerinin reddine, 2. bent uyarınca Dairemizin 06.04.2017 tarih 2016/555 Esas, 2017/1595 Karar sayılı onama ilamının kaldırılarak yerel mahkeme hükmünün davalı yararına BOZULMASINA, ödediği temyiz peşin ve karar düzeltme harçlarının istek halinde temyiz eden davalıya geri verilmesine, 18.10.2018 gününde oybirliğiyle karar verildi.