10. Hukuk Dairesi 2014/26325 E. , 2015/4161 K.
"İçtihat Metni"Mahkemesi : İş Mahkemesi
Dava, davacının basamak satın alarak yükseltildiği basamaklara göre aylık miktarının tespiti istemine ilişkindir.
Mahkemece, Dairemizin bozma ilamına uyularak hükümde belirtilen gerekçelerle, davanın kabulüne karar verilmiştir.
Hükmün, davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ...... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra, işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.
1-Dosyadaki yazılara, kararın bozmaya uygun olmasına, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, davalı vekilinin sair temyiz itirazlarının reddi gerekir.
2-Mahkemece bozmaya uyulması sonucu artık bozma lehine olan taraf yararına usulü kazanılmış hak doğmuş olur. 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu’nda ve 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nda “usuli kazanılmış hak” kavramına ilişkin açık bir hüküm bulunmamakta ise de, bu kurum, davaların uzamasını önlemek, hukuki alanda istikrar sağlamak ve kararlara karşı genel güvenin sarsılmasını önlemek amacıyla Yargıtay uygulamaları ile geliştirilmiş, öğretide kabul görmüş ve usul hukukunun vazgeçilmez, ana ilkelerinden biri haline gelmiştir. Anlam itibariyle, bir davada, mahkemenin ya da tarafların yapmış olduğu bir usul işlemi ile taraflardan biri lehine doğmuş ve kendisine uyulması zorunlu olan hakkı ifade etmektedir.
Hukuk Genel Kurulu"nun 18.10.1989 gün 541-534, 21.2.1990 gün 10-117; 7.10.1990 gün 439-562; 19.2.1992 gün 635-82; 23.2.1994 gün 936-94; 03.03.2010 gün ve 2010/12-81-118; 27.09.2006 gün ve 2006/19-635 E. 2006/573 K; 15.10.2008 gün ve 2008/19-624 E. 2008/632 K ile 17.02.2010 gün ve 2010/9-71 E. 2010/87 K. sayılı kararları da bu doğrultudadır.
Mahkemece tarafların beyanlarının alınıp bozmaya uyulmasına da karar verildikten sonra yapılacak iş; bozma gereklerinin yerine getirilmesi olmalıdır. Zira, mahkemece bozmaya uyulması yönünde oluşturulan karar, bozma lehine olan taraf yararına usulü kazanılmış hakkın gerçekleşmesine neden olur.
Somut olayda, Mahkemece, 15.08.2011 tarihli kararda davacının tahsis tarihindeki yaşlılık aylığının 1164,93 TL. olduğunun tespitine karar verilmiş, Kurum vekilinin temyizi üzerine Dairemizce, hükme esas alınan bilirkişi raporunun hatalı hesaplamaya dayalı olduğu gerekçesi ile anılan karar bozulmuştur. Bozma ilamına uyulmasına karar verilmesi sonucu, ilk kararda belirlenen aylık miktarı yönünden davcının hükmü temyiz etmemesi nedeni ile davalı kurum lehine usuli kazanılmış hak oluşmuştur. Olayda, usuli kazanılmış hakkın gerçekleşmesine engel olacak istisnai bir durum da bulunmadığına göre, artık ilk kararda hüküm altına alınan tutarı aşar şekilde aylık miktarının tespitine karar verilemez.
Kurumca yargılama aşamasında davacıya başlangıçtan itibaren 1218,00 TL. aylık bağlandığı da gözetildiğinde, ilk kararda hüküm altına alınan ve davacı tarafından temyiz edilmemesi sonucu Kurum lehine oluşan usuli kazanılmış hak nedeni ile davacı yönünden kesinleşen 1164,93 TL. aylık miktarına göre davanın konusunun kalmadığı gözetilerek hüküm kurulması gerekirken, hatalı değerlendirme sonucu yazılı şekilde hüküm kurulması, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.
Ne var ki; bu aykırılıkların giderilmesi yeniden yargılamayı gerektirmediğinden, karar bozulmamalı, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun Geçici 3. maddesi delaletiyle 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununun 438. maddesi uyarınca düzeltilerek onanmalıdır.
SONUÇ : Hüküm fıkrasının 1. Bendinin silinerek yerine “1-Davacının 15.08.2011 tarihli kararda hüküm altına alınan 1164,93 TL. tutarındaki aylık miktarını temyiz etmemesi nedeni ile bu miktar itibariyle Kurum lehine oluşan usuli kazanılmış hak durumu ve yargılama aşamasında Kurumca davacıya anılan tutarı aşar şekilde başlangıçtan itibaren aylık bağlaması gözetildiğinde, bu haliyle davanın konusu kalmadığından karar verilmesine yer olmadığına,” sözcüklerinin yazılmasına ve hükmün bu şekliyle DÜZELTİLEREK ONANMASINA, 09.03.2015 gününde oybirliğiyle karar verildi.