20. Hukuk Dairesi 2016/11694 E. , 2019/2850 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi
Taraflar arasındaki davanın yapılan duruşması sonunda kurulan hükmün Yargıtayca incelenmesi davacı ... tarafından istenilmekle, süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya incelendi, gereği düşünüldü:
K A R A R
Çekişmeli ... ili, ... ilçesi, ... mahallesinde bulunan 27530 ada 1 parsel sayılı taşınmaz 6.740,00 m² yüzölçümünde, arsa niteliğinde davalı Hazine adına tapuda kayıtlıdır. Taşınmazın tapu kayında 07.02.1995 tarihli ... kadastro komisyonunca ... olarak belirlenen alan içerisinde kalmaktadır şerhi bulunmaktadır.
Davacı ... Belediyesi 04.06.2004 tarihinde ... 1 Asliye Hukuk Mahkemesinde 2004/243 E. sayılı davasıyla, davalı sıfatıyla ... Yönetimini ve Tapu Müdürlüğünü göstererek, ... mahallesi (köyü) 27530 ada 1 sayılı parselin ... ile ilgisi olmadığı halde, tapunun beyanlar hanesine Devlet ormanı olarak belirlenen alanda içinde kalmaktadır şeklinde şerh konulduğunu, kanuna aykırı olarak beyanlar hanesine yazılan bu şerhin silinmesini istemiştir. Hazine ise 28.04.2006 tarihli dilekçesiyle davalı sıfatıyla ... Büyükşehir Belediyesini göstererek, ... mahallesi (köyü) 27530 ada 1 sayılı parselin 1947 yılında yapılıp kesinleşen ... kadastro sınırları içerisindeyken, 1988 yılında yapılan ve kesinleşen 3302 sayılı Kanunun 2/B madde uygulaması sonucu Hazine adına ... sınırları dışına çıkartıldığını, taşınmazın kesinleşen ... sınırları içinde olduğu gözönünde bulundurulmadan 1970 yılında yapılan genel kadastro sırasında 199 sayılı parselin tapuya tescil edilip daha sonra ifraz edilerek dava konusu parselin davalılar adına tapu kaydı oluşturulduğunun, hukuki dayanaktan yoksun ve yolsuz tescil niteliğindeki davalı adına olan tapu kaydının iptali ile Hazine adına tescilini istemiştir. Mahkemece ... Büşükşehir Belediyesinin davasının reddine, Hazine tarafından açılan davanın kabulüne karar verilmiş, hüküm ... Yönetimi ile ... Büyükşehir Belediyesi tarafından temyiz edilmekle Dairemizin 03/04/2008 tarihli ve 2008/1564 E. - 5261 K. sayılı kararıyla “1) Çekişmeli parsel tapuda ... Belediyesi adına kayıtlı olduğu, beyanlar hanesinde ... sınırları içinde kaldığı ve 6831 sayılı Kanunun 2/B madde uygulamasıyla Hazine adına ... sınırları dışına çıkarıldığı yönünde şerh yazıldığı, bu nedenle ... Belediyesi tarafından davalı sıfatıyla gösterildiği, ... Yönetiminin davası bulunmadığı gibi, aleyhine açılan davanın da reddine karar verildiğine göre, kararı temyizde hukukî yararı bulunmayan ... Yönetiminin temyiz dilekçesinin reddine, peşin alınan temyiz harcının istek halinde yatıran ... Yönetimine iadesine,
2) ... Büyükşehir Belediyesinin temyiz itirazlarına gelince; incelenen dosya kapsamına kararın dayandığı gerekçeye ve kesinleşmiş ... kadastro haritasının uygulanmasına dayalı araştırma, inceleme ve keşif sonucu düzenlenen uzman ... bilirkişi raporuyla, dava konusu taşınmazın 1946 yılında 3116 sayılı Kanuna göre yapılan ve 1947 yılında kesinleşen ... tahdidinde, ... sınırları içinde bırakıldığı, 1952 yılında çalışma yapan makiye ayırma komisyonu, kanunun öngördüğü kişilerden oluşmayıp, yasaya ve yönetmeliğe aykırı çalışmalar yapsa da, bu komisyonca dahi muhafaza makisi olarak belirlendiği, 1976 yılında 1744 sayılı Kanunun 2. maddesi ile Hazine adına ... sınırları dışına çıkartılmışsa da, ... Yönetiminin açtığı dava sonunda, İdare Mahkemesinin 15.01.1987 gün ve 1985/711-17 sayılı kararı ile ... niteliğini kaybetmediği
ve Devlet ormanları ile çevrili olduğundan bu işlemin, iptaline karar verildiği, daha sonra 15.06.1989 tarihinde ilan edilerek kesinleşen 3302 sayılı Kanunla değişik 6831 sayılı Kanunun 2/B madde uygulaması ile Hazine adına ... sınırları dışına çıkartıldığı saptanıp, kesinleşmiş ... kadastro sınırları içindeki taşınmaz için, arazi kadastrosu ya da ... Yönetimi ve Hazinenin taraf olmadığı Tapulama Mahkemesi kararı ile hükmen oluşan tapu kayıtlarının hukuki değerinin bulunmadığı, 2896 ve 3302 sayılı yasa ile değişik 6831 sayılı yasanın 2/B maddesi gereğince, ... rejimi dışına çıkarma işleme sadece Hazine adına yapılacağından, bu tür yerlerin kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği yoluyla da edinilemeyeceği, ... ve ... rejimi dışına çıkartılan yerlerde 2981 ve 3194 sayılı Kanun uygulaması yapılacağı konusunda hiç bir kanun hükmü bulunmadığı, aksine 3194 sayılı İmar Kanununun 4. maddesindeki "... diğer özel kanunlar ile belirlenen veya belirlenecek olan yerlerde, bu (imar) kanunun özel kanunlara aykırı olmayan hükümleri uygulanır" hükmü ve 2981 sayılı Kanunun 3290 sayılı Kanunla değişik geçici 2. maddesinin (e) bendi hükmünü iptal eden Anayasa Mahkemesinin 27.09.1995 gün ve 1995/13-51 sayılı kararı ve HGK"nın 07.12.1997 gün ve 1997/1-655-1003 sayılı kararı ile kabul edilen "... kamu malı niteliğini kazanan bir taşınmazın imar uygulamasına tabi tutularak özel mülkiyete dönüştürmeye idari mercilerin yetkileri yoktur. Başka bir anlatımla, idari mercilerin yasadan kaynaklanan bir yetkileri bulunmayan konularda aldıkları kararlar yok hükmünde olup, buna dayanan tescil de MK"nın 1024.(932.) maddesi gereğince yolsuz tescil niteliğinde olduğu" Anayasanın 169 ve 170. maddelerindeki 2924 sayılı Kanunda ve 3402 sayılı Kanunun 16/D maddesinde özel olarak düzenlenen Devlet Ormanları ve nitelik kaybı nedeniyle ... rejimi dışına çıkartılan yerler özel kanunlara tâbi olduğu, HGK"nın 24.03.1999 gün 1999/1-170-167 ve 21.02.1990 gün 1989/1-700-101 kararlarında belirtildiği gibi, aslında özel mülkiyete konu olmayan taşınmazlar her nasılsa tapuya tescil edilmiş olsa bile, bu durum taşınmazın niteliğini değiştirmeyeceğinden tescil işlemi yok hükmünde olacağı, bu tür taşınmazlar hakkında MK"nın 1023. (931.) maddesinde belirtilen iyi niyetle iktisap iddiasında bulunulamayacağı, kanunlarımız nasıl oluşursa oluşsun, yanlış ve yolsuz tescillere dayalı olarak tapu sicilinde yapılacak değişiklikleri öngören iptal davaları görevini Adliye Mahkemelerine verdiği (MY- Md. 1025.(933)), HGK’nın 21.02.1990 gün 1989/1-700-101 sayılı, 05.05.1999 tarih 1999/1-302 Esas 1999/258 K. aynı tarih 1999/1-304 Esas 1999/260 K. ve 30.06.1999 tarih 1999/1-544 Esas 1999/561 K. sayılı ilamlarında kabul edildiği gibi, Hazinenin Devletin hüküm ve tasarrufu altındaki yer iddiası ile açacağı iptal davaları 3402 sayılı Kanunun 12/3 maddesindeki 10 yıllık hak düşürücü süreye tabi olmadığı gözetilerek, ... Büyükşehir Belediyesinin davasının reddine, Hazinenin davasının kabulüne karar verilmesinde isabetsizlik bulunmadığına göre, ... Büyükşehir Belediyesinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarını reddiyle usul ve yasaya uygun bulunan hükmün onanmasına” karar verilmiş, taraflarca karar düzeltme istenilmemekle 03/06/2008 tarihinde hüküm kesinleşmiştir.
Bu kerre davacı ... vekili yukarıda özetlenen dava dosyasını anlattıktan sonra tescile konu kararda ... rejimine çıkarma işleminin sadece Hazine adına yapılacağından bahisle tapu iptal kararı verildiğini, taşınmazın evveliyatının belediyenin mülkiyetinde olduğunu, ... şerhi konulmasının usulsüz olduğunu, 6292 sayılı Kanun 7. maddesi (a) bendi uyarınca, tapu sicilinin tutulmasından Devletin sorumlu olduğu da dikkate alınarak, taşınmazın belediyelerine iadesi gerektiğini ileri sürerek tapu iptali ile davacı adına tescilini istemiştir.
Mahkemece, 6292 sayılı Kanunun 7. maddesinde Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten itibaren iki yıl içerisinde taşınmazın iadesi için ilgili tapu maliklerinin Hazineye başvurmaları gerektiğinin düzenlendiği, aynı Kanunun 7. maddesi 3. fıkrası hükmünde ise belirtilen süre içerisinde idareye başvurmayan ilgililerin haklarının bu süre sonunda sona ereceği ve bu kişilerin idareden başkaca talepte bulunamayacakları hak ve tazminat talep edemeyecekleri ve dava açamayacakları, bu taşınmazlardan Hazine adına tescilli olanların idarece satış dahil genel hükümlere göre değerlendirileceğinin belirtildiği, 11. maddenin 5. fıkrasında ise ilgilileri tarafından süresi içerisinde başvuruda bulunulmaması veya başvuruda bulunulmasına rağmen yükümlülüklerin yerine getirilmemesi, bu sebeple de iade edilmemeleri sebebiyle haklarında işlem yapılamayan taşınmazların tapu kütüklerinde yer alan 2/B kullanıcı ve muhtesat belirtmelerinin Maliye Bakanlığının talebi üzerine tapu idaresince terkin edileceği ve bu taşınmazların Maliye Bakanlığınca genel hükümlere
göre değerlendirileceği, bu yerlerden kamu hizmetlerinde kullanılanların kamu idarelerinin ihtiyaçları için gerekli olanlar ve özel kanunları gereğince ilgili idarelere tahsisi gerekenlerin Maliye Bakanlığınca tahsis edileceğinin belirtildiği davacı belediyenin süresi içerisinde söz konusu taşınmaz için başvuruda bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş, hüküm davacı ... tarafından dava konusu taşınmazın iadesinin yasal zorunluluk olduğu ileri sürülerek temyiz edilmiştir.
Dava, dava dilekçesindeki açıklamaya göre 6292 sayılı Kanun uyarınca tapu iptali ve tescil istemlerine ilişkindir.
Çekişmeli taşınmazın bulunduğu yerde dava tarihinden önce 1946 yılında yapılıp 1947 yılında kesinleşen ... kadastrosu bulunmaktadır. Daha sonra 7 numaralı ... Kadastro Komisyonuna bağlı 4 numaralı ekipçe yapılıp 24.03.1976 tarihinde, itirazlar incelenip sonuçları 7 numaralı komisyonca 06.04.1983 tarihinde ilan edilerek dava tarihinden önce kesinleşen aplikasyon ve 1744 sayılı Kanunla değişik 6831 sayılı Kanunun 2. madde uygulaması (bu uygulama idare mahkemesince iptal edilmiştir.) ve 1988 yılında yapılıp, 15.06.1989 tarihinde ilan edilen ve dava tarihinden önce kesinleşen aplikasyon ve 3302 sayılı Kanunla değişik 6831 sayılı Kanunun 2/B madde uygulaması vardır. Arsa niteliğinde 6440 m² yüzölçümünde, tapuda davalı ... Belediyesi adına kayıtlı olup, genel kadastroda 15750 m² yüzölçümündeki ... Keser adına tesbit edilip, gerçek kişiler ile Vakıflar Yönetimi arasında görülen dava sonunda ... Tapulama Mahkemesinin 12.02.1986 gün ve 1981/597 E. - 83 K. sayılı kararıyla ... Keser adına tapuya tescil edilen 113 sayılı parselin ve genel kadastroda 1947 yılı ... kadastrosu sınırları içinde kaldığı için tapulama dışı bırakılıp, ihdasen 219 hektar 2075 m² yüzölçümüyle ... Belediyesi adına tescil edilen 331 sayılı parselin 2981 sayılı Kanun hükümlerine göre tevhit ve ifrazıyla oluşmuş, 331 sayılı parselden gelen payı nedeniyle ... Büyükşehir Belediyesi adına tescil edilmiştir. Beyanlar hanesine 07.02.1995 tarihinde 1085 yevmiye numarasıyla “6831 sayılı Kanunun 2. maddesine istinaden Hazine adına ... sınırları dışına çıkarılan alanda kalmakta”, “... kadastro komisyonunca Devlet ormanı olarak belirlenen alan içerisinde kalmakta” şeklinde şerh yazılmıştır.
İncelenen dosya kapsamına, kararın dayandığı gerekçeye, dava konusu taşınmazın 2/B madde uygulamasıyla Hazine adına ... sınırları dışına çıkarılan PI sayılı 2/B sahasında kaldığı belirlerenerek ... 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin temyiz denetiminden geçerek kesinleşen 17/07/2007 tarih ve 2004/243 E. - 2007/314 K. sayılı kararıyla Hazine adına tesciline karar verildiğine, kararın infaz edilerek 06/12/2011 tarihinde tapuya tescil edildiğine, tescil tarihinden sonra 26/04/2012 tarihli ve 28275 sayılı Resmî Gazetede yayınlarak yürürlüğe giren 6292 sayılı Kanunun 7/1-a maddesi uyarınca, bu bentte sayılan kararlardan infaz edilerek tapuda Hazine adına tescil edilen taşınmazlar hakkında ilgilileri tarafından bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten itibaren iki yıl içinde idareye başvurulması hâlinde, bedelsiz olarak önceki kayıt maliklerine veya kanuni mirasçılarına iade edileceğinin düzenlendiğine, yine aynı maddenin 3. fıkrası uyarınca birinci fıkra kapsamında kalan taşınmazlardan tapuda Hazine adına tescilli olan taşınmazlar hakkında aynı fıkrada belirtilen süre içerisinde idareye başvurmayan ilgililerin hakları bu süre sonunda sona ereceğinin düzenlendiğine, mahkemece yasal 2 yıllık sürede davacı tarafından iadereye başvurulmadığı belirlenerek yazılı biçimde hüküm kurulmasında bir isabetsizlik bulunmadığına göre temyiz itirazlarının reddiyle hükmün ONANMASINA, aşağıda yazılı onama harcının temyiz edene yükletilmesine 22/04/2019 günü oy birliği ile karar verildi.