13. Hukuk Dairesi 2016/19644 E. , 2018/2846 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi
Taraflar arasındaki itirazın iptali davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne kısmen reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davacı avukatınca temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi gereği konuşulup düşünüldü.
K A R A R
Davacı, emlak komisyoncusu olduğunu, davalının daire satın alması için aracılık ettiğini ve aralarında komisyonculuk sözleşmesi imzalandığını ancak davalının taahhütlerini yerine getirmeyerek sözleşmeye konu daireyi satın almaktan vazgeçtiğini, sözleşmenin 3. maddesi gereğince davalının kendisine düşen % 3 komisyon ücreti ile satıcının ödemesi gereken % 3 komisyon ücretinin tahsili için başlatılan icra takibinin davalının itirazı üzerine durduğunu ileri sürerek itirazın iptali ile takibin devamına, davalı aleyhine icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini istemiştir.
Davalı, davanın reddini dilemiştir.
Mahkemece, davanın kısmen kabulü ile takibin 2.600,00 TL asıl alacak üzerinden devamına, fazlaya ilişkin istemin reddine, asıl alacak üzerinden hesaplanan % 20 icra inkar tazminatının davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine karar verilmiş; hüküm, davacı tarafından temyiz edilmiştir.
1-Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenlere ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre davacının sair temyiz itirazlarının reddi gerekir.
2-Davacı, davalı ile imzalanan komisyonculuk sözleşmesi kapsamında aracılık yaptığı taşınmazın davalı tarafından satın alınmasından vazgeçilmesi üzerine sözleşme gereği davalının her iki tarafa düşen komisyon ücretinin ödenmesinden sorumlu olduğunu ve komisyon ücretlerinin tahsili amacıyla başlatılan takibin davalının itirazı üzerine durduğunu ileri sürerek itirazın iptali istemiyle eldeki davayı açmıştır.
Mahkemece, davanın kabulüne dair verilen kararın davalı tarafından temyizi üzerine Dairemizin 30.11.2015 tarih ve 2014/42079 E.- 2015/34741 K.s.lı bozma ilamında "Sözleşmenin 3. maddesinde; iş bu akit tamamlandıktan sonra, alıcı ve ya satıcıdan birisi alım satımdan haksız olarak vazgeçerse, bundan dolayı diğer tarafın ve emlak komisyoncusunun uğrayacağı her türlü zararı ödemekle yükümlüdür." ibaresi yazmaktadır. Sözleşmenin 3. maddesi cezai şart niteliğindedir. 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu 182. maddenin son fıkrasına göre hakim aşırı gördüğü ceza koşulunu kendiliğinden indirir. Bu durumda davalı taraf tacir olmadığından mahkemece, ceza koşulundan indirim yapılıp, usulüne uygun karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup; bozma nedenidir.’’ gerekçesiyle hükmün bozulmasına karar verilmiş, mahkemece bozmaya uyularak yapılan yargılama sonucunda, hem davalının ödemesi gereken 3.900,00 TL komisyon ücretinden 2/3 indirim yapılarak, hem de diğer tarafın ödemesi gereken ve cezai şart niteliğinde olan 3.900,00 TL’den 2/3 indirim yaparak toplamda 2.600,00 TL yönünden davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir. Hükmüne uyulan bozma ilamı gereğince bozma ilamında belirtilen hususlar harfiyen yerine getirilmek zorundadır. Mahkemece, bozmaya uyulmuş ancak bozma gereği yerine getirilmemiştir. Davalı, sözleşme gereğince kendisi tarafından ödenmesi gereken komisyon ücretinin tamamından sorumlu olup mahkemece bu bedelden bir indirim yapılamaz. Mahkemece, ancak karşı tarafın ödemesi gereken ve cezai şart niteliğinde olan komisyon ücretinden indirim yapılarak sonucuna uygun bir karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde tüm ücretten indirim yapılarak karar verilmiş olması usul ve yasaya aykırı olup, bozmayı gerektirir.
SONUÇ: Yukarıda (1) nolu bentte açıklanan nedenlerle davacının sair temyiz itirazlarının reddine, (2) nolu bent gereğince temyiz olunan hükmün davacı yararına BOZULMASINA, peşin alınan harcın istek halinde iadesine, HUMK’nun 440/III-1 maddesi uyarınca karar düzeltme yolu kapalı olmak üzere, 07/03/2018 gününde oybirliğiyle karar verildi.