10. Hukuk Dairesi 2021/7664 E. , 2021/12340 K.
"İçtihat Metni"
Mahkemesi :Asliye Hukuk (İş) Mahkemesi
Dava, davacının 01.02.1997-22.08.1997 tarihleri arası ve askerlik dönüşü 01.01.1999-30.01.2005 tarihleri arasında davalılara ait inşaat işyerinde geçen ve kuruma bildirilmeyen çalışmalarının tespiti istemine ilişkindir.
Mahkemece, (kapatılan) 21. Hukuk Dairesinin uyulan bozma ilamından sonra; davalı ... yönünden davanın kısmen kabulüne karar verilmiş; bozma ilamından önce verilen ilk kararda "davanın davalı ... bakımından husumet yokluğundan, davalı ... Kardeşler Yapı Malzeme Sanayi Ticaret Ltd. Şti. bakımından hak düşürücü süre yönünden reddine" karar verildiği, kararın Yargıtay 21. Hukuk Dairesinin 10/11/2014 tarihli 2014/19820 esas, 2014/23298 karar sayılı ilamı ile bozma kapsamı dışında kalmak suretiyle kesinleşmiş olduğu gerekçesi ile bu hususta karar verilmesine yer olmadığına dair hüküm kurulmuştur.
Hükmün, davalılar vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteklerinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kâğıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.
Mahkemece uyulan bozma ilamında; “davalı ..."in işyerine ait dönem bordrolarını ve davacının işyeri özlük dosyasını getirtmek, bordro tanıklarını dinlemek, Kurumdan sorulmak suretiyle veya zabıta araştırması ile tespit edilecek komşu işyerlerinde benzer işi yapan işlerle uğraşan işverenler veya bu işverenlerin resmi kayıtlarına geçmiş çalışanların beyanlarına başvurmak, davacının askerlik öncesi ve sonrası ne kadar süre çalıştığını, ara vermesi olup olmadığını açıklattırmak, davanın nitelikçe kamu düzenini ilgilendirdiği nazara alınıp araştırma genişletilerek yukarıda yer alan hukuki açıklamalar ışığında hak düşürücü sürenin oluşmadığı da gözetilmek suretiyle tüm deliller birlikte değerlendirilip sonucuna göre karar vermek” gerektiği belirtilmiştir.
Somut olayda, bozma ilamından sonra 1997 ve 1998 yılı dönem bordrosunda kayıtlı tanıkların tespit edilerek dinlendiği, ancak bu tanıkların davacının ihtilaflı dönemde geçen çalışması hakkında bilgi vermediği gibi, 1998 yılı davacının askerlik dönemine denk geldiğinden ihtilaf konusu olmadığı, komşu işyeri tanıkları olarak beyanı alınan tanıkların davacının çalışması ile ilgili bilgi sahibi olmadıklarını belirttikleri, Kurum tarafından ... işyerinden 2000 yılından sonra bordro verilmediği, 1999 yılı dönem bordrosunda davacının adına rastlanmadığının bildirildiği, dosya kapsamında 1999 yılı dönem bordrosunun bulunmadığı, bu dönemde kayıtlı tanık olup olmadığının araştırılmadığı, mahkemece dinlenen tanıkların niteliklerinin uyuşmazlığın aydınlatılması için yetersiz olup, beyanlarının hüküm kurmaya elverişli olmadığı anlaşılmaktadır.
Yapılacak iş, ... adına tescilli işyerinin 1999 yılı dönem bordrolarını Kurumdan eksiksiz celbederek, bu dönemde kayıtlı bordro tanıklarını resen belirleyip dinlemek, beyanlar arasında çelişki var ise gidermek, çalışmanın geçtiği iddia edilen dönemde işyerine komşu işyerleri ile bunların bordrolu tanıklarını, tekrar, Sosyal Güvenlik Kurumu, zabıta, emniyet, vergi dairesi vasıtasıyla daha ayrıntılı araştırarak tespit ederek beyanlarına başvurmak ve sonucuna göre karar vermektir.
Mahkemenin, yukarıda açıklanan maddi ve hukuki esaslar doğrultusunda yargılama yaparak, elde edilecek sonuca göre karar vermesi gerekirken, eksik inceleme ve yanılgılı değerlendirme sonucu yazılı şekilde hüküm kurması, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.
O halde, davalılar vekillerinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.
SONUÇ: Temyiz edilen hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, temyiz harcının istek halinde davalılardan ..."e iadesine, 18.10.2021 gününde oybirliği ile karar verildi.